కాళికా దేవి శక్తి యొక్క పరమ రూపం. ఆమె కాలం, సృష్టి, స్థితి మరియు లయలకు అధిదేవత. దుష్ట శక్తులను మరియు మనిషిలోని అహంకారాన్ని నశింపజేసే ఉగ్ర స్వరూపిణిగా ఆమెను పూజిస్తారు.
విశిష్టత
'కాళి' అనే పేరు సంస్కృత పదమైన 'కాలం' (సమయం) నుండి వచ్చింది. కాలం అన్నిటినీ మింగివేస్తుంది, అలాగే కాళికా దేవి కూడా సర్వవ్యాపి. భయంకరమైన రూపం ఉన్నప్పటికీ, ఆమె తన భక్తులను అజ్ఞానం నుండి రక్షించే అత్యంత కరుణామయమైన తల్లిగా భావిస్తారు.
చిహ్నాలు మరియు విశిష్టత
కాళికా దేవి రూపం వెనుక లోతైన ఆధ్యాత్మిక అర్థాలు ఉన్నాయి:
- నల్లని ఛాయ: అనంతమైన ఆకాశానికి మరియు సృష్టికి మూలమైన శూన్యానికి సంకేతం.
- విరబోసిన జుట్టు: సామాజిక కట్టుబాట్ల నుండి విముక్తిని మరియు కాలం యొక్క అనివార్యతను సూచిస్తుంది.
- చాచిన నాలుక: విశ్వంలోని ఆకలికి సంకేతం. ఒక కథ ప్రకారం, శివునిపై కాలు వేసినందుకు పశ్చాత్తాపంతో ఆమె నాలుక బయటపెట్టిందని చెబుతారు.
- ముండమాల (పుర్రెల దండ): అక్షరమాలకు మరియు అహంకార వినాశనానికి ప్రతీక.
- శివునిపై నిలబడటం: శక్తి (కాళి) చైతన్యవంతమైనది, శివుడు నిశ్చలమైన పునాది అని దీని అర్థం.
పూజా విధానం
కాళికా దేవిని తంత్ర శాస్త్రంలో ప్రధాన దేవతగా కొలుస్తారు. బెంగాల్, అస్సాం మరియు ఒడిశా ప్రాంతాల్లో కాళి ఆరాధన చాలా ఎక్కువ. కోల్కతాలోని కాళీఘాట్ మరియు దక్షిణేశ్వర్ ఆలయాలు ప్రపంచ ప్రసిద్ధి గాంచిన క్షేత్రాలు.