ఏకాదశి తిథి
చంద్ర మాసంలోని పక్షంలో పదకొండవ రోజును ఏకాదశి అని పిలుస్తారు. హిందూ క్యాలెండర్లో అత్యంత ఆధ్యాత్మిక ప్రాముఖ్యత కలిగిన రోజులలో ఇది ఒకటి. ఇది శుద్ధికి, ఉపవాసానికి మరియు భక్తికి అంకితం చేయబడిన రోజు.
సంకేతం మరియు అర్థం
'ఏకాదశి' అంటే పదకొండు అని అర్థం. ఇది ఐదు జ్ఞానేంద్రియాలు, ఐదు కర్మేంద్రియాలు మరియు మనస్సును సూచిస్తుంది. ఇది "నంద" తిథి. ఆధ్యాత్మికంగా, ఏకాదశి అంటే భౌతిక ప్రపంచం నుండి దృష్టిని మళ్ళించి పరమాత్మపై నిలపడం. ఏకాదశి వ్రతాన్ని ఆచరించడం వల్ల ఆత్మ శుద్ధి జరుగుతుందని మరియు మానసిక స్పష్టత లభిస్తుందని నమ్ముతారు.
అధిదేవత: విశ్వేదేవతలు మరియు విష్ణుమూర్తి
సాంప్రదాయకంగా ఏకాదశికి అధిదేవతలు విశ్వేదేవతలు అయినప్పటికీ, ఏకాదశి ప్రధానంగా విష్ణుమూర్తికి ప్రీతికరమైన రోజు. ఇది "హరి భక్తి"కి విశిష్టమైన రోజు. ఏకాదశి ఉపవాసం చేయడం వల్ల విష్ణువు అనుగ్రహం మరియు మోక్షం లభిస్తుందని భక్తుల నమ్మకం.
అనుకూలమైన పనులు
- ఉపవాసం (వ్రతం): శరీరాన్ని మరియు మనస్సును నిర్విషీకరణ చేయడానికి పాక్షిక లేదా పూర్తి ఉపవాసం ఉండటం.
- ధ్యానం: విష్ణు సహస్రనామ పారాయణం మరియు దైవ చింతన చేయడం.
- దానం: పేదలకు ఆహారం మరియు బట్టలు దానం చేయడం.
- ఆధ్యాత్మిక అధ్యయనం: భగవద్గీత లేదా పురాణాలను చదవడం.
- జాగ్రత్త: ఏకాదశి రోజున బియ్యంతో చేసిన పదార్థాలు (అన్నం) తినకూడదని నియమం ఉంది.
సాంకేతిక వివరాలు
| అంశం | వివరాలు |
|---|---|
| సంఖ్య | 11 |
| స్వభావం | నంద (ఆనందం/సమృద్ధి) |
| అధిదేవత | విశ్వేదేవతలు / విష్ణుమూర్తి |
| తత్త్వము | భూమి |