బ్రహ్మ దేవుడు

బ్రహ్మ దేవుడు హిందూ మతంలో సృష్టికర్త. ఆయన త్రిమూర్తులలో ఒకరు. విష్ణువు (స్థితికారుడు) మరియు శివుడు (లయకారుడు) లతో కలిసి సృష్టి కార్యాలను నిర్వహిస్తారు.

పాత్ర మరియు ప్రాముఖ్యత

విశ్వానికి 'పితామహుడు'గా పిలవబడే బ్రహ్మ, సమస్త జీవరాశిని మరియు విశ్వాన్ని సృష్టించే బాధ్యతను కలిగి ఉంటారు. సృష్టి ఆరంభంలో విష్ణువు నాభి నుండి ఉద్భవించిన పద్మం నుండి బ్రహ్మ జన్మించారని పురాణాలు చెబుతున్నాయి.

చిహ్నాలు మరియు అంతరార్థం

బ్రహ్మ దేవుడు నాలుగు తలలతో, నాలుగు ముఖాలతో మరియు నాలుగు చేతులతో కనిపిస్తారు.

• నాలుగు తలలు: ఆయన ప్రతి ముఖం ఒక వేదాన్ని (ఋగ్వేదం, యజుర్వేదం, సామవేదం, అథర్వణ వేదం) సూచిస్తుంది. ఈ వేదాలు ఆయన నోటి నుండి ఉద్భవించాయని నమ్మకం.
• నాలుగు చేతులు: నాలుగు దిశలను మరియు మానవ అంతరాత్మలోని నాలుగు భాగాలను సూచిస్తాయి: మనస్సు, బుద్ధి, అహంకారం మరియు చిత్తం.
• హంస వాహనం: పాలను, నీటిని వేరుచేసే హంస, మంచి చెడుల మధ్య విచక్షణను (నీరక్షీర వివేకం) సూచిస్తుంది.
• భార్య: జ్ఞానానికి అధిదేవత అయిన సరస్వతీ దేవి ఆయన అర్ధాంగి.

పూజలు ఎందుకు తక్కువ?

విష్ణువు మరియు శివునితో పోలిస్తే బ్రహ్మకు ఆలయాలు చాలా తక్కువ. దీనికి పురాణాలలో ఒక శాపం కారణమని చెప్పబడింది. అలాగే సృష్టి కార్యం పూర్తయినందున, ఇప్పుడు స్థితి మరియు లయ కార్యాలకే ప్రాధాన్యత ఉంటుందని కూడా అంటారు. రాజస్థాన్‌లోని పుష్కర్ లో బ్రహ్మ దేవుని ప్రధాన ఆలయం ఉంది.

ఆధ్యాత్మిక అంశం

బ్రహ్మ దేవుడు సృజనాత్మక శక్తికి నిదర్శనం. ఏదైనా సృష్టించాలంటే జ్ఞానం మరియు ఏకాగ్రత ప్రాథమిక అవసరాలని ఆయన జీవితం మనకు బోధిస్తుంది.